Samen met PI Dordrecht werken aan herstelgerichte re-integratie
Hoe zorg je ervoor dat mensen na hun detentie weer op een positieve manier kunnen deelnemen aan de samenleving? PI Dordrecht en Avans Hogeschool delen de overtuiging dat herstelgericht werken bijdraagt aan de succesvolle re-integratie van gedetineerde burgers. Daarom ontwikkelen we samen kennis, methodieken en trainingen die herstelgericht werken structureel onderdeel maken van de dagelijkse praktijk in de inrichting.
Herstelgericht werken als basis voor re-integratie
PI Dordrecht bereidt dagelijks gedetineerde burgers voor op hun terugkeer naar de maatschappij. Daarbij ontstond een belangrijke vraag: hoe zorg je ervoor dat mensen die hun straf uitzitten óók verantwoordelijkheid nemen voor de gevolgen van hun handelen?
Dat vraagstuk raakt aan een bredere maatschappelijke uitdaging. Een succesvolle terugkeer vraagt niet alleen om werk en huisvesting, maar ook om bewustwording, herstel van relaties en aandacht voor slachtoffers. PI Dordrecht wilde herstel daarom zien als een integraal onderdeel van het detentie- en re-integratieproces.
Voor die verandering zocht de organisatie een kennispartner met expertise op het gebied van herstelgericht werken.
Praktijkgericht onderzoek naar herstel tijdens en na detentie
Die partner vond PI Dordrecht in Avans en het lectoraat Transmuraal Herstelgericht Werken van Bart Claes, onderdeel van Avans’ Centre of Expertise Veiligheid & Veerkracht. Vanuit een gedeelde visie startten beide organisaties een meerjarige samenwerking die is gericht op structurele verandering.
Onderzoekers van Avans werken samen met medewerkers van de penitentiaire inrichting aan kennisontwikkeling, methodieken en trainingen. Daarbij staat steeds de vraag centraal: hoe kan herstelgericht werken een vanzelfsprekend onderdeel worden in het alledaagse werken met gedetineerde burgers en van hun re-integratietraject?
De kracht van de samenwerking zit in de combinatie van praktijk en onderzoek. Nieuwe inzichten worden direct toegepast, getest en verder ontwikkeld. Zo ontstaat kennis die professionals onmiddellijk kunnen gebruiken. Samen met professionals, onderzoekers, gedetineerde burgers en studenten is gewerkt aan nieuwe interventies, zoals:
- herstelcirkels met gedetineerde burgers en slachtoffers
- een VR-training over sociale vaardigheden
- een training over het bespreekbaar maken van vader zijn in detentie
- een training over gesprekstechnieken
- kindgericht bezoek in de inrichting
- samenwerking met de gemeente
De impact van transmuraal herstelgericht werken
Een belangrijk uitgangspunt van transmuraal herstelgericht werken is dat herstel niet stopt bij de gevangenismuren. Re-integratie gaat ook over herstel naar het slachtoffer, het herstel van relaties met familieleden en het sociale netwerk van gedetineerde burgers. Herstelgericht werken gaat óver de muren van de inrichting (transmuraal).
Anders dan bij een afgebakend onderzoeksproject werken PI Dordrecht en Avans al meerdere jaren samen aan de structurele invoering van herstelgericht werken. De ontwikkelde kennis, trainingen en methodieken helpen medewerkers om herstel een vanzelfsprekend onderdeel te maken van hun dagelijkse werk. Daarbij groeit ook de aandacht voor slachtofferbewustzijn, verantwoordelijkheid nemen voor aangerichte schade en het herstellen van sociale relaties.
Herstel krijgt vaste plek
Volgens PI Dordrecht vraagt duurzame verandering tijd. Maar door samen kennis te ontwikkelen, medewerkers te trainen en nieuwe werkwijzen te implementeren, krijgt herstelgericht werken steeds meer een vaste plek binnen de organisatie.
De samenwerking heeft geleid tot nieuwe inzichten én praktische instrumenten, zoals de eerdergenoemde herstelcirkels en trainingen. Niet alleen voor medewerkers van PI Dordrecht, maar ook voor andere penitentiaire inrichtingen en professionals binnen het veiligheidsdomein.
Ook werken aan maatschappelijke impact?
Heb je een complex maatschappelijk vraagstuk waarbij onderzoek, kennisontwikkeling en samenwerking nodig zijn? Avans brengt onderzoek, onderwijs en praktijk samen om duurzame verandering mogelijk te maken.